Сунтаар улууһа 225 сылыгар, Саха сиригэр байыаннай үөрэх 100 сылыгар аналлаах «Өйдуубут, киэн туттабыт, сүгүрүйэбит» диэн Дьокуускайдааҕы байыаннай оскуолаҕа (1926-1941сс.) үөрэммит биир дойдулаахтарбыт үтүө ааттарын үйэтитэр тэрээһин ыытылынна.
Көрсүһүүгэ түмсүбүт дьон ол сыллардааҕы байыаннай үөрэхтээһин историятын, байыаннай оскуолаҕа үөрэммит төрүттэрин дьылҕаларын, норуокка өҥөлөрүн ахтан-санаан киэн туттан кэпсээтилэр. Биһиги дойдубут ааспыт историятын сороҕото буолбут ытык дьоммутун ытыктыыр, кэриэстиир, харыстыыр уонна эдэр көлүөнэҕэ, кэнчээри ыччакка умнуллубат өйдөбүлү тиэрдэр ытык иэспитинэн буолар. Күн бүгүн, историяҕа суруллубуту өлбөөрдөр, сыыһа өйдөбүлү ыытар, киэҥ араҥаны бутуйар кэмнэригэр маннык дьаһаллар ыытыллаллара олус наадалаах. Бу тэрээһиҥҥэ үлэлэспит дьоҥҥо дириҥ махталбытын биллэрэбит. Бу ытыктабылы эрэ биллэрии быһыытынан буолбакка, билиӊӊи көлүөнэҕэ кэриэс кэриэтэ.
